receptaplus24 · Leki · Citabax
Citalopramum · selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
Citabax w twoich dokumentach leczenia: citalopram, działanie i bezpieczeństwo
Citabax zawiera citalopram, czyli lek przeciwdepresyjny z grupy SSRI (selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny), i wymaga recepty Rp. Według Charakterystyki Produktu Leczniczego lekarz sięga po niego przy depresji i przy lęku napadowym, także połączonym z agorafobią. Poniżej znajdziesz to, co pomaga bezpiecznie prowadzić leczenie, które już trwa.
Citabax: substancja, grupa leku i kategoria wydania
Substancją czynną leku Citabax jest citalopram, w ChPL zapisywany jako cytalopram (kod ATC N06AB04). To silny i bardzo wybiórczy inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny; na wychwyt noradrenaliny, dopaminy i GABA wpływa minimalnie albo wcale. Prawie nie wiąże się też z receptorami histaminowymi, adrenergicznymi czy benzodiazepinowymi. Podmiotem odpowiedzialnym jest Ranbaxy (Poland) Sp. z o.o.
Lek wydaje się na zwykłą receptę (kategoria Rp). Citalopramu nie ma w wykazie substancji psychotropowych, więc nie dotyczą go szczególne ograniczenia przewidziane dla leków z grup P i N. Więcej o tej grupie leków przeczytasz w przeglądzie leków z grupy SSRI.
W czym pomaga citalopram: depresja i lęk napadowy
Wskazania w ChPL są dwa. Pierwsze to zaburzenia depresyjne, drugie to zespół lęku napadowego, czyli powtarzające się napady paniki, niezależnie od tego, czy towarzyszy im agorafobia. Jeśli napady paniki to twój główny problem, przydatny może być też tekst o tym, jak przebiega atak paniki.
Citabax nie jest przeznaczony dla dzieci i młodzieży: ChPL mówi, że u osób poniżej 18 lat leku nie należy stosować. W badaniach w tej grupie wieku po lekach przeciwdepresyjnych częściej obserwowano myśli i próby samobójcze oraz wrogość.
Ile trwa, zanim lek zadziała
Poprawy nastroju nie widać od pierwszej tabletki: zgodnie z ChPL efekt przeciwdepresyjny przychodzi zazwyczaj między 2. a 4. tygodniem. Kurację zwykle kontynuuje się przez sześć miesięcy albo dłużej, żeby depresja nie wróciła. Przy lęku napadowym na maksymalną skuteczność trzeba poczekać mniej więcej 3 miesiące.
Na początku leczenia lęku napadowego część osób odczuwa przejściowe nasilenie niepokoju. ChPL opisuje to jako lęk paradoksalny, który zwykle mija samoistnie po 14 dniach. Dlatego pierwsze tygodnie bywają trudniejsze, zanim przyjdzie poprawa, i warto o tym wiedzieć zawczasu.
Pierwsze tygodnie: myśli samobójcze i niepokój ruchowy
Ostrzeżenie dotyczące wszystkich leków przeciwdepresyjnych mówi, że na starcie terapii, a także za każdym razem, gdy lekarz zmienia dawkę, mogą chwilowo narosnąć niepokój, lęk i myśli o samobójstwie. U osób, które nie skończyły 25 lat, widać to najwyraźniej. Ryzyko utrzymuje się, dopóki nie nastąpi wyraźna poprawa, dlatego dobrze, jeśli ktoś bliski wie o leczeniu i zauważy nietypowe zmiany w twoim zachowaniu.
ChPL opisuje też akatyzję, czyli przykry wewnętrzny niepokój z potrzebą ruchu i trudnością w spokojnym siedzeniu lub staniu, najczęstszą w pierwszych tygodniach. Jeśli przyjdą myśli o odebraniu sobie życia albo niepokój stanie się trudny do zniesienia, nie czekaj na kolejną wizytę: od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, a gdy życie jest zagrożone, wybierz 112.
Citabax 10, 20 i 40 mg - jakie są tabletki
Nazwa Citabax występuje w trzech wariantach różniących się mocą: Citabax 10 to tabletka powlekana z 10 mg citalopramu, Citabax 20 zawiera 20 mg, a Citabax 40 - 40 mg. Którą moc przyjmujesz i jak ją zmieniać, ustala lekarz; nie podajemy tu schematów, bo zależą od wskazania, wieku i czynności wątroby. U osób po 65. roku życia ChPL zaleca mniejsze dawki.
Tabletki przyjmuje się z posiłkiem albo bez, popijając dużą ilością płynu. Zawierają laktozę, więc przy dziedzicznej nietolerancji galaktozy lub niedoborze laktazy nie należy ich stosować. W koncie warto zapisać, którą moc przyjmujesz i od kiedy, bo ułatwia to kolejny wniosek.
Działania niepożądane citalopramu
Większość działań niepożądanych jest według ChPL łagodna i mija sama; najwięcej ich w pierwszych 2 tygodniach, a potem słabną razem z ustępowaniem depresji. Do bardzo częstych, dotyczących ponad 1 osoby na 10, ChPL zalicza senność albo przeciwnie bezsenność, bóle głowy, drżenie, suchość błony śluzowej jamy ustnej, mdłości, zaparcie, wzmożoną potliwość i uczucie osłabienia.
Częste, od 1 do 10 osób na 100, bywają m.in. nerwowość i lęk, pobudzenie, dziwne sny, rozproszenie uwagi, zawroty głowy, mrowienie skóry, szum w uszach, gorsze widzenie, kołatanie serca, spadek ciśnienia po wstaniu, biegunka, ziewanie, bóle mięśni i stawów, zmęczenie oraz mniejszy apetyt i utrata masy ciała. Do tej grupy należą także zaburzenia seksualne: słabsze libido, kłopoty z orgazmem u kobiet, impotencja i zaburzenia wytrysku. ChPL odnotowuje przypadki, w których utrzymywały się one także po odstawieniu leku.
Natychmiastowej reakcji wymagają:
- kołatanie serca, omdlenie lub uczucie nieregularnej pracy serca - citalopram wydłuża odstęp QT zależnie od dawki, a przy objawach arytmii leczenie przerywa się i wykonuje EKG;
- wysoka gorączka, sztywność i drżenia mięśni, splątanie lub silne pobudzenie, które mogą oznaczać zespół serotoninowy;
- drgawki - są powodem przerwania leczenia;
- nietypowe krwawienia lub siniaki, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwzakrzepowych, NLPZ albo kwasu acetylosalicylowego;
- objawy manii u osób z chorobą afektywną dwubiegunową;
- ból oka i pogorszenie widzenia, bo lek rozszerza źrenice i u osób podatnych może wywołać jaskrę z zamkniętym kątem.
Citabax przy chorobach serca, padaczce i cukrzycy: na co uważać
Citabaxu nie wolno stosować u osób ze stwierdzonym wydłużeniem odstępu QT lub wrodzonym zespołem wydłużonego QT, bo ChPL wymienia to wśród przeciwwskazań. Ostrożności wymagają osoby z nasiloną bradykardią, niedawnym zawałem lub niewyrównaną niewydolnością serca, a niedobór potasu lub magnezu powinien zostać wyrównany przed leczeniem. U osób ze stabilną chorobą serca ChPL zaleca rozważenie EKG. Starsze kobiety oraz osoby biorące leki moczopędne mają większe ryzyko obniżenia sodu we krwi. U chorych na cukrzycę może zmienić się kontrola glikemii. Przy padaczce nieustabilizowanej Citabaxu należy unikać, a padaczka opanowana lekami wymaga ścisłej kontroli.
Alkohol, kierownica i leki, z którymi Citabax się wyklucza
Interakcji citalopramu z alkoholem nie wykazano, ale ChPL mówi wprost, że w czasie leczenia lekami z grupy SSRI należy unikać picia alkoholu.
Wpływ citalopramu na prowadzenie auta i obsługę maszyn ChPL ocenia jako niewielki lub umiarkowany. Uwagę i koncentrację może osłabiać zarówno choroba, jak i lek, więc zanim usiądziesz za kierownicą, sprawdź, jak reagujesz.
Przeciwwskazane albo zakazane w ChPL są połączenia z:
- inhibitorami MAO, w tym moklobemidem i selegiliną w większych dawkach; po nieodwracalnych IMAO obowiązuje 14-dniowa przerwa, a po odstawieniu Citabaxu trzeba odczekać co najmniej tydzień przed włączeniem IMAO;
- antybiotykiem linezolidem, dopuszczalnym tylko przy ścisłej obserwacji i pomiarach ciśnienia;
- lekami, które wydłużają QT: pimozydem, trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, lekami przeciwarytmicznymi klasy IA i III, częścią leków przeciwpsychotycznych oraz niektórymi antybiotykami i lekami przeciwmalarycznymi;
- tryptanami na migrenę, opioidami, w tym tramadolem, i tryptofanem - z powodu ryzyka zespołu serotoninowego;
- preparatami z dziurawcem zwyczajnym.
Citalopram i hydroksyzyna - połączenie zakazane
Osobno warto zapamiętać hydroksyzynę, często przepisywaną na lęk. Europejska Agencja Leków w ocenie bezpieczeństwa hydroksyzyny uznała jej łączenie z lekami wydłużającymi odstęp QT za przeciwwskazane i wymieniła wśród nich wprost citalopram. Jeśli ktoś proponuje ci hydroksyzynę w czasie leczenia Citabaxem, powiedz mu o citalopramie.
Gdy planujesz dziecko, jesteś w ciąży albo karmisz
Danych o stosowaniu citalopramu w ciąży jest za mało. ChPL dopuszcza go w tym okresie tylko wtedy, gdy jest bezwzględnie konieczny, po dokładnym rozważeniu ryzyka i korzyści, a nagłego odstawienia w ciąży należy unikać. Według danych epidemiologicznych SSRI przyjmowane w ciąży, szczególnie w jej końcówce, mogą zwiększać ryzyko przetrwałego nadciśnienia płucnego noworodka: obserwowano około 5 takich przypadków na 1000 ciąż, podczas gdy w całej populacji jest ich 1 do 2 na 1000. Przyjmowanie SSRI w ostatnim miesiącu przed porodem wiąże się też z większym, choć mniej niż dwukrotnie, ryzykiem krwotoku poporodowego. U noworodka mogą wystąpić objawy takie jak kłopoty z oddychaniem, drżenie czy trudności z jedzeniem, zwykle tuż po porodzie, więc wymaga on obserwacji.
Citalopram przechodzi w niewielkich ilościach do mleka matki. Decyzję o karmieniu piersią podejmuje się z lekarzem po zważeniu korzyści i możliwych działań u dziecka.
Psychotrop, uzależnienie, odstawienie: jak to jest z citalopramem
W rozumieniu przepisów Citabax nie jest psychotropem: citalopram nie figuruje w wykazie substancji psychotropowych i jest zwykłym lekiem Rp. Potocznie każdy lek działający na psychikę nazywa się psychotropem, stąd częste pytania. ChPL nie opisuje uzależnienia, a według danych farmakologicznych długotrwałe leczenie nie wywołuje tolerancji na hamowanie wychwytu serotoniny.
Odstawienie to jednak osobna sprawa. ChPL nazywa objawy odstawienia częstymi, szczególnie gdy lek przerwie się nagle; w badaniu klinicznym dotknęły 40% osób po przerwaniu kuracji i 20% tych, którzy brali lek dalej. Typowe są zawroty głowy, parestezje, kłopoty ze snem i intensywne sny, niepokój, mdłości, drżenie i kołatanie serca. Zazwyczaj pojawiają się w pierwszych dniach i same ustępują, najczęściej w ciągu dwóch tygodni, ale niekiedy ciągną się 2-3 miesiące albo dłużej. Z tego powodu dawkę obniża się stopniowo, w tempie ustalonym z lekarzem.
Zamienniki z citalopramem i odpłatność
Citalopram zawierają także inne leki dostępne w Polsce, m.in. Cipramil, Aurex, Cital, Citaxin, Citronil, Pram, Oropram oraz Citalopram Medreg i Citalopram Vitabalans. Odpowiednik musi mieć tę samą moc i postać, a zamianę potwierdza lekarz lub farmaceuta. Escitalopram to pokrewna, ale inna substancja, więc przejście na nią wymaga decyzji lekarza.
Ile zapłacisz, zależy od producenta, wielkości opakowania i statusu refundacji. Bieżące dopłaty do opakowań refundowanych podaje wykaz leków refundowanych ogłaszany przez Ministra Zdrowia, a o tańszy odpowiednik możesz zapytać w aptece.
Recepta na Citabax w ramach kontynuacji
Citabax to lek Rp, a citalopram nie należy do substancji psychotropowych, więc 30-dniowy termin dla psychotropów i reguła 3 miesięcy od ostatniego badania go nie dotyczą. Ważność e-recepty Prawo farmaceutyczne zamyka w 365 dniach jako górnej granicy; odrębne, krótsze terminy obowiązują przy antybiotykach (7 dni) oraz środkach odurzających i substancjach psychotropowych (30 dni).
Citabaxu nie kupisz legalnie bez recepty. Tabletki z nielegalnych źródeł mogą być podrobione, a przy leku wydłużającym odstęp QT nieznany skład bywa szczególnie groźny.
Jeśli citalopram przepisał ci już psychiatra, możesz poprosić o kontynuację przez wniosek o e-receptę psychiatryczną. Opisujesz leczenie w formularzu i dołączasz dokumentację, lekarz ocenia wniosek, a dodatkowe pytania zadaje na czacie. Nie rozpoczynamy leczenia przeciwdepresyjnego i nie zmieniamy leku ani dawki, bo to rola psychiatry na wizycie. Lekarz może odmówić, a opłata dotyczy oceny wniosku, więc przy odmowie nie podlega zwrotowi. Wniosek, odpowiedź i kod recepty zostają w twoim koncie, więc przy następnej sprawie masz całą historię w jednym miejscu.
Substancja czynna
-
Citalopram
Citalopram (SSRI): leczenie depresji i zespołu lęku napadowego
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax (URPL)
- Ulotka dla pacjenta Citabax (URPL)
- rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. 2024 poz. 1139)
- ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz.U. 2026 poz. 612)
Wniosek o e-konsultację krok po kroku
- 1
Formularz otwiera się z wpisaną nazwą Citabax - nie musisz jej przepisywać.
- 2
Dopisujesz moc, przebieg leczenia i resztę preparatów branych na stałe.
- 3
Regulujesz opłatę (250,00 zł) BLIK-iem albo kartą.
- 4
Zgłoszenie czyta lekarz; może poprosić o załącznik albo odmówić.
- 5
Po wystawieniu recepty kod idzie mailem; w aptece podajesz go z PESEL-em.
Strona ma charakter informacyjny: nie zastępuje wizyty, nie powiela ulotki i nie podaje dawek. Preparat Citabax należy do kategorii Rp, a o wystawieniu recepty rozstrzyga lekarz czytający zgłoszenie - może też odmówić albo odesłać Cię na badanie. Publikacja: 2026-11-05.
Konsultacja medyczna: lek. Damian Wojno (OIL Olsztyn, PWZ 3211301) · MEDINOW Sp. z o.o.
Zanim zaczniesz albo zmienisz dawkę. Na początku leczenia i po każdej zmianie dawki lęk, niepokój, a u części osób także myśli samobójcze mogą przejściowo się nasilić - dotyczy to zwłaszcza osób poniżej 25. roku życia. W tym okresie potrzebna jest szczególna obserwacja, także przez bliskich. Przy nasileniu takich myśli skontaktuj się niezwłocznie z lekarzem. Kryzys psychiczny: 116 123 (całodobowo). Zagrożenie życia: 112.
Kto stoi za receptaplus24
Polska placówka z Olsztyna
Te dane sprawdzisz sam w publicznych rejestrach, zanim złożysz wniosek.
Sprawdzisz w: Rejestr Podmiotów Wykonujących Działalność Leczniczą
Sprawdzisz w: Centralny Rejestr Lekarzy (Naczelna Izba Lekarska)
Sprawdzisz w: Krajowy Rejestr Sądowy
Wniosek trafia do lekarza od razu po opłaceniu. Lekarz może dopytać na czacie, a decyzję dostajesz e-mailem.
Opłata dotyczy konsultacji lekarskiej, czyli oceny wniosku, więc gdy lekarz odmówi, nie podlega zwrotowi.
Pytania
Recepta na Citabax: częste pytania
W jakich chorobach stosuje się Citabax?
Citabax stosuje się w dwóch sytuacjach opisanych w ChPL: przy depresji i przy lęku napadowym, czyli nawracających napadach paniki, również z agorafobią. Lek hamuje wychwyt zwrotny serotoniny, przez co więcej tego przekaźnika pozostaje między komórkami nerwowymi. U dzieci i młodzieży przed 18. rokiem życia się go nie stosuje. Rozpoznanie i rozpoczęcie leczenia należą do lekarza na wizycie.
Czy po Citabaxie można się uzależnić, skoro to lek na psychikę?
Nie, ChPL nie opisuje uzależnienia od citalopramu, a długotrwałe leczenie nie wywołuje tolerancji na jego działanie na wychwyt serotoniny. Z punktu widzenia prawa nie jest to też psychotrop: citalopramu nie ma w wykazie substancji psychotropowych i wystarcza zwykła recepta. Inaczej jest z odstawieniem: przerwanie z dnia na dzień często wywołuje zawroty głowy, mrowienie, niepokój czy kłopoty ze snem, więc kończy się je stopniowo, razem z lekarzem.
Czym zastąpić Citabax, gdy w aptece brakuje tej nazwy?
Ten sam citalopram znajdziesz m.in. w lekach Cipramil, Aurex, Cital, Citaxin, Citronil i Pram. Zamiennik powinien mieć identyczną moc i postać, a zamianę potwierdza lekarz albo farmaceuta. Escitalopram nie jest prostym zamiennikiem, tylko pokrewną substancją, i przejście na niego wymaga decyzji lekarza prowadzącego.
Czy w trakcie brania Citabaxu wolno pić alkohol?
Lepiej nie. Choć badania nie wykazały bezpośredniej interakcji citalopramu z alkoholem, według ChPL podczas leczenia lekami SSRI należy unikać picia alkoholu. Pamiętaj też, że sam Citabax może osłabiać uwagę i koncentrację, co ma znaczenie np. za kierownicą. Jeśli rezygnacja z alkoholu przychodzi ci z trudem, wspomnij o tym lekarzowi przy najbliższej wizycie.
Kiedy po rozpoczęciu leczenia Citabaxem widać poprawę?
Na poprawę nastroju czeka się zwykle od 2 do 4 tygodni. Przy lęku napadowym najpełniejszy efekt pojawia się po mniej więcej 3 miesiącach, a w pierwszych dniach część osób odczuwa nawet więcej lęku, co zazwyczaj mija po dwóch tygodniach. Depresję leczy się zwykle co najmniej pół roku, więc lepsze samopoczucie nie oznacza, że można przestać brać lek.
Inne leki